Sau hai tuần trì hoãn, hệ điều hành Fedora 16, tên mã Verne, đã chính
thức ra mắt cộng đồng mã nguồn mở, rất nhiều cải tiến và bổ sung thú vị
kèm theo giao diện đồ họa hấp dẫn.
Những thay đổi của Fedora 16
| Cùng lặn sâu và khám phá những tính năng hấp dẫn trong Fedora 16, tên mã Verne |
Đầu tiên, tên mã Verne được đặt cho phiên bản Fedora 16
theo tên của nhà tương lai học Jules Verne, tiếp nối theo tên của nhà
tương lai học James Lovelock được chọn dùng làm tên mã cho Fedora 15
(Lovelock). Trong quá trình hoàn thiện, nhóm phát triển Fedora đã thống
nhất lấy Verne sau khi tên này đạt 2204 điểm bầu chọn, vượt qua Beefy
Miracle (Xem tại đây).
Ngoài ra, Verne cũng là phiên bản dành để tưởng nhớ Dennis Ritchie, đồng phát minh hệ điều hành Unix và ngôn ngữ lập trình C vừa qua đời vào giữa tháng 10-2011.
Fedora 16 ra đời mang theo khá nhiều cải tiến bên trong
lẫn giao diện bên ngoài, hàng loạt chương trình phần mềm tích hợp được
nâng cấp lên phiên bản mới nhất. Mời bạn đọc cùng Nhịp Sống Số lượt qua
những thành phần quan trọng đáng kể trong phiên bản Fedora 16 này.
Từ diện mạo Fedora 16
Khởi động Fedora 16, điều nhận thấy đầu tiên là Verne đã chuyển sang bootloader GRUB 2 và GPT
(GUID Partition Table) để phân vùng ổ đĩa (partition). Tuy mới mẻ với
fan của Fedora nhưng Ubuntu đã dùng GRUB 2 làm trình quản lý khởi động
mặc định ngay từ phiên bản Ubuntu 9.10 (Karmic Koala). Cũng nhờ GPT mà
Fedora 16 giờ đây đã có thể phân vùng được các ổ cứng có mức dung lượng
hơn 2TB, gác lại thời kỳ khó khăn với MBR (Master Boot Record).
| Trình quản lý khởi động GRUB 2 |
| Phân vùng ổ đĩa với GPT |
Người dùng Fedora 15 khi nâng cấp sẽ tải về trình
bootloader mới để cài đặt nhưng nó không thay thế trình cũ đã cài trên
MBR hay boot sector.
Về giao diện desktop, Verne cung cấp hai tùy chọn bao gồm GNOME 3.2.1 và KDE Plasma Workspace 4.7.2.
GNOME 3.2.1 là phiên bản nâng
cấp nhỏ với một số vá lỗi và cập nhật các bản ngôn ngữ cho GNOME 3.2.
Phiên bản này thật sự hấp dẫn và bắt mắt, kèm theo những tính năng mới
như GNOME Online Accounts, bạn đọc có thể xem bài "G-NOME 3.2: quá nhiều bổ sung hấp dẫn" đã có trên Nhịp Sống Số để biết thêm chi tiết.
| GNOME 3.2.1 với GNOME Online Accounts, kết nối tài khoản trực tuyến và quản lý dễ dàng ngay trên desktop |
KDE Plasma Workspace 4.7.2 cũng là bản
nâng cấp phụ cho KDE 4.7, bên cạnh các tính năng mới là phần hiệu chỉnh
hướng đến các thiết bị di động và cập nhật lớn cho DigiKam. Fedora 16
trang bị DigiKam 2.2. Theo thông tin từ nhóm phát triển, Fedora 16 sẽ
cập nhật lên KDE 4.7.3 trong thời gian gần.
| KDE Plasma Workspace 4.7.2 |
.. soi vào phần lõi
Nhóm phát triển Fedora đã thực hiện khá nhiều những
thay đổi trong phần lõi (kernel) Linux 3.1 như Utrace sẽ dần thay thế
cho Uprobes, cập nhật driver Nouveau DRM/KMS, cải tiến mức độ hỗ trợ cho
các chip xử lý đồ họa GeForce mới. Tuy nhiên, Fedora 16 cũng còn thiếu
sót những driver (trình điều khiển phần cứng).
Giao diện đồ họa người dùng (GUI) được nắm giữ bởi
X.org X Server 1.11.1, sử dụng các thành phần như Mesa 3D 7.11 để hỗ trợ
3D. Định dạng tập tin hệ thống của Fedora tiếp tục là Ext4 mặc dù nhiều
kế hoạch chuyển đổi sang Btrfs nhưng bị trì hoãn cho đến phiên bản
Fedora 17.
Phần mở rộng và cập nhật
Verne bổ sung một số phần mềm mới vào trong danh sách
tích hợp bao gồm Cuneiform OCR, phần mềm trình diễn được phát triển bởi
GNOME, và ứng dụng tiểu blog Hotot. Kế đến còn có Routino, phần mềm có
thể truy xuất vào dữ liệu OpenStreetMap, và Oo2gd, một add-on cho
LibreOffice chuyên dùng để xuất (export) văn bản sang dịch vụ trực tuyến
Google Docs.
| LibreOffice 3.4.3 |
Như thường lê, các lập trình viên sẽ tiếp tục cập nhật
phiên bản mới cho các phần mềm đã có trong Fedora, bao gồm Blender 2.59,
LibreOffice 3.4.3, TigerVNC 1.1, Sugar 0.94...
Hướng tới "đám mây" và ảo hóa
Ảo hóa là phần không thể thiếu trong Fedora. Tuy nhiên,
VirtualBox không còn được đi cùng Verne, thay vào đó là KVM với những
cải tiến mới là sự chọn lựa. KVM có thêm tính năng USB Network
Redirection, cho phép các máy tính dùng những thiết bị USB thông qua
mạng, và được thiết kế để cho phép các tài khoản khách (guest) định vị
phần cứng USB đang kết nối.
| Ảo hóa được cải tiến trong Fedora 16 |
Fedora 16 có Spice 0.10, một cổng chia sẻ giao diện
desktop trong máy ảo với mày trạm điều khiển. Spice 0.10 hỗ trợ chia sẻ
thiết bị USB giữa client và các hệ thống khách điều khiển từ xa, cung
cấp "XSpice" X Server.
Song song đó, Fedora 16 còn hướng tới điện toán đám mây, với những tính năng "đám mây" mới bao gồm Aeolus Conductor cũng như OpenStack, Condor và Condor Cloud. Hơn nữa, HekaFS,
một phiên bản hơi hướng "đám mây" của GlusterFS cũng có mặt. Ngoài ra
còn có Matahari, phần mềm quản lý và theo dõi trong một môi trường đám
mây.
| Giao diện desktop với GNOME |
|
Tải Fedora 16 - Verne
|
|
Như thường lệ, nhóm phát triển Fedora chia ra làm nhiều
phiên bản cài đặt để người dùng tùy ý chọn lựa theo nhu cầu. Lưu ý đầu
tiên là cấu hình tối thiểu với CPU 600MHz trở lên, bộ nhớ RAM cần trên
1GB, dung lượng bộ nhớ trên 10GB để cài đặt.
Fedora DVD ISO chứa đựng đầy đủ môi trường dữ liệu kèm
các phần mềm phổ thông. Chỉ có tập tin cài đặt đầy đủ hỗ trợ nhiều tùy
chọn nhất, cho phép người dùng thực hiện cài đặt mạng hay cài đặt phân
vùng qua KickStart.
|
-
Tài khoản người dùng tăng lên mức 1.000
-
Fedora tiếp tục hỗ trợ Java thông qua OpenJDK 1.6.0 hoặc muốn dùng Java 7 thì chỉ cần dùng OpenJDK 1.7.0 đang ở giai đoạn thử nghiệm.
-
Fedora không còn tạo các tập tin cục bộ /etc/rc.d/rc.local khi cài đặt. Tuy nhiên, nếu một tập tin tương tự được tạo thủ công và được đóng nhãn là có thể thực thi thì Systemd sẽ vẫn thực thi nó.
-
Chrony sẽ chịu trách nhiệm cho Network Time Protocol (NTP).
-
Lõi (kernel) Fedora giờ đây định danh tập tin hệ thống Ext2 và Ext3 với mã Ext4 của nó.
-
Trình cài đặt Anaconda cho phép các kết nối không dây (Wi-Fi) để cấu hình nhằm tải thêm phần mềm trong quá trình cài đặt.
Fedora 16 Verne có hàng loạt cải tiến về bảo mật cho
SELinux như Prebuild Policy tăng tốc cho tiến trình cập nhật chính sách
SELinux và giảm mức tiêu hao bộ nhớ. Một vài thành phần khác bao gồm
"File Name Transitions", "Permissive domains module" và "Shrinking
policy" có thể tham khảo từ website của Dan Walsh, nhà phát triển Fedora.
Bạn đọc có thể tham khảo danh sách đầy đủ tính năng trong Fedora 16 - Verne tại đây.
Nhận xét
Fedora 16 đã mang lại khá nhiều cải tiến hấp dẫn, đặc
biệt hướng tới môi trường ảo hóa và điện toán đám mây, bao gồm cả những
tính năng tích hợp ở dạng thử nghiệm trước khi chính thức đưa vào bản
thương mại Red Hat Enterprise Linux dành cho môi trường doanh nghiệp.
| Giao diện đã thân thiện hơn, đẹp mắt hơn |
Fedora 16 tiếp tục gia tăng độ thân thiện hơn với PC và
máy tính xách tay, tuy nhiên, yếu điểm cố hữu của Fedora vẫn chưa được
cải thiện, đó là chưa thân thiện với người dùng mới sử dụng Linux,
Fedora đã thua Ubuntu ở điểm này.
0 nhận xét:
Post a Comment